Iedere rechtenstudent kent hem, maar zelfs op copy paste nieuwswebsites komt de naam voor, Roe v. Wade, de uitspraak uit 1973 die in de U Naait Het Steeds het recht op abortus vastlegde.
Al sinds de historische uitspraak is er uit conservatieve hoek gewerkt om dat recht in te perken en indien mogelijk Roe v. Wade helemaal terug te draaien. Donald Trump is bijvoorbeeld een uitgesproken voorstander van abortusbeperking en heeft tijdens zijn presidentschap drie nieuwe rechters geïnstalleerd bij het Hooggerechtshof. Niet ontoevallig alle drie rechters die prima zonder abortus verder zouden willen.
Nu werden de eerste uitspraken waar ze bij betrokken waren positief ontvangen door liberalere observatoren, maar afgelopen week lijkt dan toch die trend gebroken. Al enige tijd maakt de SCOTUS gebruik van het zogeheten shadow docket. Geen mondelinge behandeling, beperkte uitleg, niet ondertekend, maar in het geval van deze week ver strekkend. Justice Kagan (pagina 11, PDF alert) gaat expliciet in op deze nieuwe werkwijze en is er allerminst blij mee, maar de conservatieven hebben de overhand helaas.
En die hebben nu dus een tijdelijke blokkade op de extreme abortuswet uit Texas afgewezen, want het zou te complex zijn om direct te blokkeren. Hierdoor kan iedereen die (zijdelings) meehelpt met een abortus na 6 weken (het hartslagcriterium) door -eender wie- aangeklaagd worden met bij een veroordeling een boete van 10.000 USD.
Dus zelfs een taxichauffeur kan kapotgeprocedeerd worden als die een vrouw naar een abortuskliniek rijdt. Waarbij de juridische kosten bij winst door de aangeklaagde niet volledig vergoed worden. De state officials zijn expliciet buiten de handhaving gezet en daarmee lijken ze nu voorbij de staande jurisprudentie te komen. De reactie liet zich raden en inmiddels bereiden meerdere staten vergelijkbare wetten voor die met wat pech dus ook niet geblokkeerd worden door dit Hooggerechtshof. Waarmee Roe v. Wade geen hartslag meer lijkt te hebben.
